{"id":452,"date":"2017-08-02T07:41:57","date_gmt":"2017-08-02T07:41:57","guid":{"rendered":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/?p=452"},"modified":"2017-08-02T07:43:27","modified_gmt":"2017-08-02T07:43:27","slug":"bracia-czescy-2","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/?p=452","title":{"rendered":"Bracia czescy"},"content":{"rendered":"<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Bracia czescy to wyznanie wyros\u0142e z nauki Jana Husa, z jego radykalnej frakcji \u2013 taboryt\u00f3w. W 1457 roku jedna z grup pod wodz\u0105 biskupa praskiego Jana Roky\u010dany osiad\u0142a we wsi Kunwald na wschodzie Czech, by wie\u015b\u0107 skromne \u017cycie wed\u0142ug wskaza\u0144 Ewangelii, zachowuj\u0105c surowy rygoryzm moralny zakazuj\u0105cy zabaw, sprawowania urz\u0119d\u00f3w, odwo\u0142ywania si\u0119 do s\u0105d\u00f3w, s\u0142u\u017cby wojskowej i sk\u0142adania przysi\u0105g. Ka\u017cdy cz\u0142onek wsp\u00f3lnoty zobowi\u0105zany by\u0142 do utrzymywania si\u0119 z pracy w\u0142asnych r\u0105k. W zamian gmina oferowa\u0142a pomoc ubogim, chorym i starym. W 1467 roku duchowni walde\u0144scy wy\u015bwi\u0119cili pierwszych biskup\u00f3w; tym samym zerwano ca\u0142kowicie zwi\u0105zek z Ko\u015bcio\u0142em utrakwistycznym i katolickim. Pod koniec XV wieku do wsp\u00f3lnoty zacz\u0119li nap\u0142ywa\u0107 ludzie wykszta\u0142ceni i zamo\u017cni oraz szlachta. Cz\u0142onkowie wsp\u00f3lnoty przyk\u0142adali du\u017c\u0105 wag\u0119 do samodzielnej lektury Biblii i ksi\u0105\u017cek religijnych przez wiernych. Pozytywny stosunek do sztuki czytania rzutowa\u0142 na stan edukacji i kultur\u0119 pi\u015bmiennicz\u0105 braci czeskich. W XVI wieku przewag\u0119 uzyska\u0142 \u0142agodniejszy kierunek, ale nie uchroni\u0142o to Jednoty przed prze\u015bladowaniami. W 1548 roku represje dosi\u0119g\u0142y uczestnik\u00f3w konfederacji wymierzonej przeciw cesarzowi Ferydnandowi I. W ich wyniku na wygnanie do Prus Ksi\u0105\u017c\u0119cych uda\u0142y si\u0119 rzesze braci czeskich. Niekt\u00f3rzy z nich osiedli w dobrach wielkopolskiej szlachty, kt\u00f3ra udzieli\u0142a im schronienia, np. Ostrorog\u00f3w, G\u00f3rk\u00f3w, Krotowskich czy Leszczy\u0144skich. Wyznanie braci czeskich przyj\u0105\u0142 oko\u0142o 1547 roku dziedzic Leszna Rafa\u0142 V Leszczy\u0144ski (ok. 1526\u20131592) \u2013 w\u00f3wczas starosta radziejowski. W\u00f3wczas powsta\u0142a w mie\u015bcie parafia tego wyznania. Inne dzia\u0142a\u0142y w m.in. w Poznaniu, Toruniu oraz Ostrorogu, kt\u00f3ry pe\u0142ni\u0142 do lat 30. XVII wieku rol\u0119 g\u0142\u00f3wnej siedziby Jednoty na ziemiach polskich. Po kl\u0119sce protestant\u00f3w w bitwie na Bia\u0142ej G\u00f3rze pod Prag\u0105 w 1620 roku, nast\u0105pi\u0142a druga fala prze\u015bladowa\u0144 Jednoty. W ich wyniku w 1628 roku osiad\u0142o w Lesznie oko\u0142o 2 tysi\u0119cy braci czeskich. Po upadku Ostroroga w wyniku wyga\u015bni\u0119cia tamtejszej protestanckiej linii rodu \u2013 Leszno sta\u0142o si\u0119 \u201estolic\u0105\u201d Jednoty, w kt\u00f3rej rezydowa\u0142 senior. Wnet przeniesiono tu archiwum, bibliotek\u0119 i seminarium. W mie\u015bcie funkcjonowa\u0142y trzy parafie Jednoty: czeska (wygas\u0142a w pocz\u0105tkach XVIII wieku), polska (dzia\u0142aj\u0105ca do ko\u0144ca XVIII wieku; nabo\u017ce\u0144stwa w j\u0119zyku polskim odbywa\u0142y si\u0119 sporadycznie jeszcze w okresie mi\u0119dzywojennym) oraz niemiecka, kt\u00f3ra przetrwa\u0142a do 1945 roku. Bracia czescy, mimo i\u017c w latach 30. XVII stulecia po\u0142\u0105czyli si\u0119 z Ko\u015bcio\u0142em ewangelicko-reformowanym i jako odr\u0119bny Ko\u015bci\u00f3\u0142 przestali istnie\u0107, zachowali w Lesznie odr\u0119bno\u015bci tak w kwestiach liturgii, jak zwyczaj\u00f3w, zachowuj\u0105c to\u017csamo\u015b\u0107 odwo\u0142uj\u0105c\u0105 si\u0119 do husyckich pocz\u0105tk\u00f3w Jednoty.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; Bracia czescy to wyznanie wyros\u0142e z nauki Jana Husa, z jego radykalnej frakcji \u2013 taboryt\u00f3w. W 1457 roku jedna z grup pod wodz\u0105 biskupa praskiego Jana Roky\u010dany osiad\u0142a we wsi Kunwald na wschodzie Czech,[&#8230;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[7,8],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/452"}],"collection":[{"href":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=452"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/452\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":454,"href":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/452\/revisions\/454"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=452"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=452"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/reformacja.muzeumleszno.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=452"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}